Dane Głównego Urzędu Statystycznego z grudnia 2025 roku ujawniają znaczącą różnicę między medianą a średnią wynagrodzeń w Polsce. Mediana miesięcznych wynagrodzeń brutto okazała się być niemal 20 procent niższa od przeciętnego wynagrodzenia krajowego, co wskazuje na utrzymujące się duże nierówności płacowe w polskiej gospodarce.
Różnica między medianą a średnią wynagrodzeń
Mediana wynagrodzeń to wartość środkowa, która dzieli wszystkich pracowników na dwie równe grupy – połowa zarabia więcej, a połowa mniej od tej kwoty. Średnia arytmetyczna natomiast może być zawyżana przez bardzo wysokie wynagrodzenia nielicznej grupy osób, co sprawia, że nie odzwierciedla rzeczywistych zarobków większości pracujących.
Fakt, że mediana jest o prawie 20 procent niższa od średniej, oznacza, że większość Polaków zarabia znacznie mniej niż sugeruje to oficjalna statystyka przeciętnego wynagrodzenia.
Źródło: forsal.pl
Co oznaczają te dane dla pracowników
Rozbieżność między medianą a średnią wskazuje na następujące zjawiska na polskim rynku pracy:
- Duża grupa pracowników otrzymuje wynagrodzenia poniżej oficjalnej średniej krajowej
- Niewielka grupa osób z bardzo wysokimi zarobkami podnosi statystyczną średnią
- Nierówności płacowe w Polsce pozostają na wysokim poziomie
- Rzeczywiste zarobki większości społeczeństwa są niższe niż mogłoby się wydawać
Praktyczne wnioski dla pracowników i pracodawców
Dla pracowników
Wiedza o różnicy między medianą a średnią jest kluczowa przy negocjacjach płacowych. Pracownicy powinni:
- Odnosić swoje wynagrodzenie raczej do mediany niż średniej krajowej
- Sprawdzać dane płacowe dla konkretnej branży i regionu
- Uwzględniać te informacje przy planowaniu kariery zawodowej
Dla pracodawców
Dane te pokazują, że pracodawcy oferujący wynagrodzenia na poziomie mediany mogą skutecznie konkurować o pracowników, gdyż taka pensja będzie atrakcyjna dla znacznej części kandydatów.
Wnioski
Analiza danych GUS potwierdza, że statystyczna średnia nie oddaje rzeczywistości zarobkowej większości Polaków. Mediana wynagrodzeń dostarcza bardziej realnego obrazu sytuacji finansowej typowego pracownika. Ta informacja jest szczególnie ważna dla osób planujących budżet domowy, rozważających zmianę pracy lub negocjujących warunki zatrudnienia.
Utrzymująca się różnica między medianą a średnią wskazuje również na potrzebę dalszych działań mających na celu zmniejszenie nierówności płacowych w polskiej gospodarce.